• Tytuł : Guzy gruczołu sutkowego
• Dział: Weterynaria
• Kategoria : Onkologia i hematologia
• Dodany : 26/02/07
• Ilość wyświetleń: 24748

Guzy nowotworowe gruczołów mlecznych są najczęściej występującymi nowotworami u suk, nieco rzadziej są spotykane u kotek.

Nomenklatura:

U suk i kotek mówimy o gruczole sutkowym, który jest zespołem gruczołów mlecznych, składającym się z 4-6 par sutków. Sutki rozmieszczone są po obu stronach linii białej w postaci tzw. listw mlecznych. 

Przyczyny i czynniki predysponujące:

Nie jest znana bezpośrednia przyczyna występowania guzów gruczołu sutkowego u suk i kotek. Regularne stosowanie antykoncepcji hormonalnej może zwiększać ryzyko rozwoju nowotworów tego gruczołu.

Uwaga! Nowotwory łagodne gruczołów mlecznych mogą mieć tendencje do uzłośliwiania się!!! 50% takich nowotworów u suk i 86% u kotek jest złośliwa!

Występowanie:

psy - najczęściej suki powyżej 6 lat. Skłonności rasowe - pointery, retrievery, setery angielskie, spaniele, pudle, boston teriery, jamniki. Choroba może też dotyczyć samców, jednak zdarza się to bardzo rzadko.

Objawy:

Właściciele trafiają do lecznic zaniepokojeni pojawieniem się na brzuchu lub klatce piersiowej małego lub większego guzka. Często guzek zostaje zauważony dopiero w lecznicy, np. przy okazji rutynowego badania okresowego lub w czasie przygotowywania do zabiegu (np. sterylizacji).

Guzki są bezpośrednio związane z gruczołem sutkowym, mogą przybierać postać niewielkich, twardych kulek lub naciekają całą okolicę. Skóra pokrywająca guz może być niezmieniona, ale zdarza się, że naciek nowotworowy zajmuje skórę i tkankę podskórną. Czasem, przy zaawansowanych zmianach, wewnątrz guza dochodzi do zmian martwiczych i tworzą się przetoki, przez które wylewa się ropa lub krew. Skóra wokół guza może być owrzodziała i zmieniona zapalnie. Inne możliwe objawy to powiększenie węzłów chłonnych, obrzęki i kulawizny.

Przypadek 1 - Suka, 10 lat, mieszaniec. Widoczny guzek na gruczole sutkowym. Powiększenie brzucha jest spowodowane obecnością dużego (średnicy ok. 15 cm) guza, najprawdopodobniej przerzutowego.

Przypadek 2 - Suka, 11 lat, owczarek niemiecki. Widoczny jeden duży guz (szybki wzrost w ciągu kilku tygodni) oraz trzy mniejsze guzki (zaznaczone strzałkami).

Badania dodatkowe:

RTG - zdjęcie rentgenowskie klatki piersiowej powinno się wykonywać przed operacją usunięcia guza. Ma to na celu stwierdzenie wystąpienia ewentualnych przerzutów nowotworowych do płuc.
Badanie histopatologiczne - Po usunięciu guza należy wysłać guz (lub jego fragment) do badania histopatologicznego. Jest to konieczne do oceny, czy zmiana ma pochodzenie nowotworowe, a jeżeli tak, to czy jest to nowotwór złośliwy, czy łagodny.
Badania krwi i moczu - nowotwory gruczołu sutkowego najczęściej występują u starszych zwierząt, dlatego zawsze przed zabiegiem powinno się wykonać podstawowe badania krwi (morfologię oraz badania biochemiczne) oraz badanie moczu.

Leczenie:

Najskuteczniejszą metodą leczenia nowotworów gruczołów mlecznych jest zabieg chirurgiczny wykonany jak najszybciej po zauważeniu guza! Guzy gruczołów mlekowych zawsze mają tendencje do wzrostu (czasem bardzo szybkiego) i czekanie, aż nowotwór będzie większy jest niepotrzebnym narażaniem życia zwierzęcia!

Często w lecznicach i klinikach weterynaryjnych podejmowane są próby zachowawczego leczenia nowotworów gruczołu sutkowego, jednak nie dają one znaczących efektów. Coraz szerzej stosowane u psów i kotów leki przeciwnowotworowe nie znalazły większego zastosowania w leczeniu nowotworów gruczołu sutkowego. Krótkotrwałą poprawę można uzyskać u kotów, stosując cyklofosfamid z doksorubicyną, jednak leki te mogą powodować objawy uboczne w postaci anoreksji i supresji szpiku kostnego. Również skuteczność terapii anty-estrogenowa (tamoksifen) nie została klinicznie potwierdzona.

Rokowanie:

Śmiertelność przy potwierdzonym złośliwym nowotworze gruczołu sutkowego i braku przerzutów nie przekracza 30% przypadków. Większość z tych psów umiera w ciągu pierwszego roku po operacji. Śmiertelność przy występowaniu przerzutów sięga 80%. Lepsze rokowanie jest u psów i kotów, u których usunięto guzki o średnicy nie przekraczającej 2-3 cm. U starszych zwierząt rokowanie jest gorsze niż u młodszych.

Zapobieganie:

Sterylizacja młodych suk (najpóźniej przed drugą cieczką) prawie w 100% zapobiega nowotworom gruczołu sutkowego!

Autor artykułu:

lek. wet. Maja Ingarden
Therios - Klinika Weterynaryjna
http://therios.strefa.pl/

Dalsze rozpowszechnianie, kopiowanie w części lub w całości bez zgody autora tekstu - zabronione.