Psy, pies
Nasze artykuły
  • Tytuł : Zakład Kynologii Policyjnej - Sułkowice
  • Dział: Psy na służbie
  • Kategoria : Szkolenie psów policyjnych
  • Dodany : 03/10/07
  • Ilość wyświetleń: 15859

Trochę historii

Zalążkiem Zakładu Kynologii Policyjnej była Szkoła Przewodników i Tresury Psów Milicyjnych utworzona tuż po wojnie w Janikowie pod Poznaniem przez sierż. Zygmunta Rembielaka i kpr. Jana Kuternogę. Na sale wykładowe i koszary zaadaptowano budynki dawnego dworu, a psy ulokowano w obiektach gospodarczych.

Własnym sumptem wybudowano proste przeszkody niezbędne do tresury. Pierwszy kurs rozpoczął się 1 września 1945 r. Do wiosny 1946 r., do likwidacji ośrodka, wytresowano – na potrzeby terenowych jednostek MO województwa poznańskiego – 24 psy.

W maju 1946 r., na podstawie rozkazu komendanta głównego MO, gen. bryg. Franciszka Jóźwiaka, w Centrum Wyszkolenia Milicji Obywatelskiej w Słupsku została utworzona Szkoła Przewodników i Tresury Psów Służbowych MO. Jej komendantem został chor. Marian Grabski, przewodnik psa służbowego w przedwojennej Policji Państwowej.

W początkowym okresie istnienia Szkoły kadra instruktorsko-szkoleniowa rekrutowała się z byłych funkcjonariuszy Policji Państwowej, żołnierzy Korpusu Ochrony Pogranicza i Wojska Polskiego. Ich wiedza i doświadczenie były wówczas jedyną pomocą zarówno w szkoleniu przewodników, jak i tresurze psów. Podczas zajęć z tresury koncentrowano się głównie na przyuczaniu psów do szybkiego tropienia śladów. Przewodnicy natomiast prócz teorii tresury psów przyswajali podstawową wiedzę o służbie ogólnomilicyjnej.

Szkoła Przewodników i Tresury Psów Służbowych CWMO w Słupsku istniała do 1949 roku. Jej ostatnim komendantem był założyciel ośrodka w Janikowie, st. sierż. Zygmunt Rembielak.

W 1949 roku Komenda Główna MO wystąpiła do Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego z wnioskiem o połączenie Szkoły Przewodników i Tresury Psów Służbowych w Słupsku z Zakładem Tresury Psów Służbowych Korpusu Bezpieczeństwa Wewnętrznego w Sułkowicach. Juz w pierwszych miesiącach 1950 r. przeprowadzono reorganizację dotychczasowych ośrodków tresury, w następstwie czego w Sułkowicach powstał Zakład Tresury Psów Służbowych KBW i MO. Należy tu wyjaśnić, że ZTPS KBW istniał w Sułkowicach od 1946 r., po przeniesieniu go z Michalina, gdzie rok wcześniej został powołany do życia. Komendantem Zakładu został mjr Józef Pawłusiewicz.

1 kwietnia 1956 r. rozkazem organizacyjnym Nr 07/KG/56 Komendanta Głównego Milicji Obywatelskiej powołano do życia samodzielny Zakład Tresury Psów Służbowych MO w Sułkowicach. Do 1 września 1958 r. Zakładem kierował dotychczasowy Komendant, po którym stanowisko objął mjr Tadeusz Antoniszczak. Z początkiem 1959 roku w Zakładzie prócz kursów tropiących organizuje się kursy opiekunów psów obronnych. W roku 1962 do kursu tresury psów tropiących wprowadzono element rozpoznawania osób podejrzanych przez porównywanie zapachu przedmiotów z zapachem ludzi.

W październiku 1969 roku, z okazji 25-lecia MO zorganizowano konkurs na Najlepszego przewodnika i najsprawniejszego psa tropiącego MO, w którym uczestniczyło 18 policjantów z psami. Zwycięzcą został sierż. Mieczysław Gawron z psem AREK reprezentujący KWMO Rzeszów.

W latach 1970-1978 w ZTPS MO organizowano obok kursów tresury psów kursy podoficerskie. 1 grudnia 1978 roku na stanowisko komendanta Zakładu został mianowany ppłk. Roman Milewski. Następcą jego, od dnia 1 maja 1982 roku został wyznaczony ppłk Aleksander Józefowicz. W roku 1986, podczas obchodów 30-lecia istnienia Zakład otrzymał sztandar honorowy ufundowany przez społeczność gminy Chynów.

W 1990 roku po przekształceniu Milicji Obywatelskiej w Policję ZTPS MO zmienił nazwę na Szkołę Policyjną Przewodników i Tresury Psów. 1 kwietnia 1991 r. na czele Szkoły stanął podinsp. lek. wet. Andrzej Beuth.

30 września 1992 roku w wyniku reorganizacji szkolnictwa resortowego samodzielna Szkoła Policyjna Przewodników i Tresury Psów została wcielona do struktur Centrum Szkolenia Policji w Legionowie jako Zakład Szkolenia Przewodników i Tresury Psów. Podinsp. Andrzej Beuth został zastępcą komendanta CSP, zaś kierownictwo Zakładem powierzono nadkom. Zbigniewowi Kawczyńskiemu. Kolejnymi kierownikami Zakładu byli: mł. insp. Tomasz Kozak (01.08.1999 r.- 15.06.2005r.) i mł. insp. Tomasz Piechowicz (do 15.08.2005 r.).


Zakład Kynologii Policyjnej w Sułkowicach

Od dawna, właściwie od czasu odzyskania przez Polskę niepodległości, pies służbowy odgrywał w Policji ważna rolę, a obecnie jest jej integralnym elementem. Znaczące sukcesy zarówno w wykrywaniu przestępstw, jak i w zapobieganiu czynom bezprawnym zawdzięcza sie w dużym stopniu czworonogom.

Zakład Kynologii Policyjnej

Efektywne wykorzystanie psów w służbie zależy od właściwego i fachowego ich przygotowania w toku procesu tresury. To odpowiedzialne zadanie realizuje Zakład Kynologii Policyjnej, będący od 1992 roku częścią składowa Centrum Szkolenia Policji.


Opis zakładu

Miejscowość Sułkowice, gdzie znajduje sie Zakład Kynologii Policyjnej leży na południe od Warszawy w odległości ok. 30 kilometrów. Posiada dogodne kolejowe i drogowe połączenie ze stolicą. Obszarowo zakład zajmuje ok. 50 ha.

Stan etatowy zakładu wynosi 33 funkcjonariuszy i 2 pracowników cywilnych, z czego przeważającą większość stanowią wykładowcy i instruktorzy tresury. Obsługą logistyczna Zakładu zajmuje się Sekcja Administracyjno-Gospodarcza, w której zatrudnionych jest 55 osób, w tym 9 funkcjonariuszy i 46 pracowników cywilnych.

Szkolenie w Sułkowicach przebiega dwutorowo – przyszli przewodnicy, zdobywają wiedzę teoretyczną z zakresu taktyki i techniki użycia psów, kynologii policyjnej i tresury oraz odbywają – pod okiem doświadczonych instruktorów – zajęcia z praktycznej tresury psów. Uczą się zasad właściwej pielęgnacji psów oraz ich żywienia. Doskonalą ponadto swoje umiejętności strzeleckie i podnoszą ogólna sprawność fizyczną, która jest niezbędnym elementem pracy z psem służbowym.

W zakładzie tresowane są psy patrolowo-tropiące, które poza przygotowaniem do działań prewencyjnych nabywają umiejętność tropienia śladów ludzkich.

Drugą ważna grupę stanowią psy do zadań specjalnych, które w obliczu rosnącej przestępczości związanej z przemytem i handlem narkotykami oraz aktami terroru tresowane sa w zakresie wyszukiwania zapachów narkotyków, materiałów wybuchowych oraz zapachu zwłok ludzkich na lądzie i w wodzie a także identyfikacji śladów zapachowych ludzi.

Obok, realizowanych w powyższych specjalizacjach, kursów doskonalenia zawodowego, w Zakładzie Kynologii Policyjnej odbywają się kursy tresury i atestacji, podczas których psy spełniające wymogi stawiane psom policyjnym otrzymują atesty będące formalna podstawą do wykorzystywania ich w służbie (podobnie jak w trakcie zbiorowych zajęć kontrolnych sprawności użytkowej psów służbowych organizowanych w poszczególnych komendach wojewódzkich Policji, nadzorowanych przez funkcjonariuszy Zakładu).

Należy dodać, że absolwentami kursów organizowanych w Sułkowicach są nie tylko policjanci (również z zagranicy), ale także funkcjonariusze Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Biura Ochrony Rzadu, Straży Granicznej, straż miejskich, Straży Ochrony Kolei, Straży Pożarnej oraz pracownicy Głównego Urzędu Ceł i metra.

Przed przyjęciem na kurs pies jest poddawany testowi kwalifikacyjnemu, pozwalającemu określić jego stan zdrowia i predyspozycje do służby w Policji. Przyjęty do tresury pies otrzymuje nazwę służbową i numer ewidencyjny, a ponadto wszczepia się mu chip. Za pomocą elektronicznego czytnika można szybko odczytać dane i porównać z tymi zawartymi w książce psa służbowego.

Uczestnicy kursów, od października 2004 r., mieszkają w komfortowych warunkach, w części oddanego do użytku nowego budynku internatowego. W każdym dwupokojowym segmencie jest suszarnia na odzież, ubranie treserskie i buty oraz pełny węzeł sanitarny.

Specyfika szkoleń wymaga również zakwaterowania kilkudziesięciu psów. Umieszcza się je w krytych kojcach, dostosowanych do letnich i zimowych warunków atmosferycznych. Psy chore umieszczane są w ogrzewanej izolatce, usytuowanej w zacisznym miejscu, gdzie pozostają pod bezpośrednim nadzorem weterynaryjnym. Ponadto Zakład dysponuje prysznicami dla psów oraz specjalistycznymi pomieszczeniami dla chorych psów, które muszą przebywać pod całodobowa opieka przewodnika.

Zajęcia teoretyczne odbywają się w dwóch salach dydaktycznych, wyposażonych w nowoczesne środki audiowizualne, plansze poglądowe, schematy. Ważną pomocą są nagrywane podczas zajęć filmy wideo przedstawiające ćwiczenia praktyczne z psami. Pozwalają one na dokładną analizę najczęściej popełnianych błędów tresurowych oraz na omówienie metod ich eliminowania.

Słuchacze mogą podnosić swoja sprawność korzystając z urządzeń siłowych ofiarowanych Zakładowi w roku 2002 przez Fundację Sportu w Policji „Fair Play”.

Ćwiczenia tresurowe prowadzone są na przyległym do Zakładu poligonie, zajmującym 28 ha. Tam psy nabywają umiejętności pokonywania przeszkód oraz uczą się posłuszeństwa. Część zajęć, głównie specjalistycznych, odbywa się poza terenem jednostki, w warunkach bardzo zbliżonych do warunków naturalnych służby. Psy przyzwyczajają się do środków transportu, ruchu ulicznego, sztucznego oświetlenia, a przede wszystkim do pracy w różnych sytuacjach zarówno w porze dziennej, jak i nocnej.

Ważnym elementem wszystkich rodzajów kursów są praktyki zawodowe odbywane w komendach powiatowych Policji w Piasecznie i Grójcu.

Nierozerwalną częścią Zakładu Kynologii jest Ambulatorium Weterynaryjne, które zajmuje się profilaktyką sanitarno-weterynaryjną, leczeniem, kwalifikowaniem psów do szkolenia na podstawie ich stanu zdrowia oraz konsultacjami i poradnictwem weterynaryjnym dla policyjnych jednostek terenowych. Ambulatorium, poza gabinetem lekarskim i apteką, posiada własną salę operacyjną, pracownię rentgenowską i laboratorium wyposażone w nowoczesne instrumentarium medyczne.

Wysoki poziom kształcenia w zakładzie jest rezultatem stałego podnoszenia i doskonalenia kwalifikacji zawodowych przez jego kadrą dydaktyczną. Funkcjonariusze zakładu uczestniczą w szkoleniach metodycznych dla nauczycieli, informatycznych, specjalistycznych kursach minersko-pirotechnicznych i poświęconych przemytowi narkotyków, a także biorą udział w warsztatach oraz pokazach tresury. Podnoszą również swoje kwalifikacje ogólne na uczelniach cywilnych.

Jedną z funkcji wychowawczych zakładu jest kształtowanie włściwych postaw szkolonych policjantów. Wielu kandydatów to ludzie młodzi, dopiero rozpoczynający karierę zawodową. Z tego względu dużą uwagę zwraca się na przestrzeganie przez nich dyscypliny formalnej. Ponadto specyfika pracy z psem nakłada na kadrę dydaktyczna obowiązek rozwijania u słuchaczy szczególnych cech osobowości, jak: wrażliwość, odpowiedzialność, opiekuńczość oraz kulturę obcowania ze zwierzęciem. Przewodnik musi wiedzieć, że pies jest przede wszystkim jego partnerem w służbie, którego cechuje bezinteresowne oddanie, lojalność i gotowość do niesienia pomocy.

Po zajęciach słuchacze zakładu mogą korzystać z księgozbioru biblioteki, ćwiczyć na siłowni, grać w bilard i ping-ponga. Co tydzień organizowane są również wyjazdy na pływalnię do Góry Kalwarii. Ponadto słuchacze mogą kibicować Wspólnocie Wędkarskiej oraz aktywnie uczestniczyć w rozgrywkach piłkarskich podczas organizowanych turniejów.

Ważnym przedsięwzięciem służącym podnoszeniu kwalifikacji zawodowych policjantów oraz doskonaleniu sprawności użytkowej psów służbowych są organizowane corocznie Kynologiczne Mistrzostwa Policji.

Celowi temu służą także partnerskie kontakty z policjami innych krajów. Uczestnictwo w szkoleniach i warsztatach zagranicznych oraz wymiana doświadczeń pozwalają dotrzymywać kroku najlepszym w dziedzinie tresury i wykorzystania psów w służbie policyjnej.

Teren ośrodka jest miejscem chętnie odwiedzanym przez delegacje służbowe i wycieczki. Pod opieką pracownika zakładu można zapoznać się z historią jednostki, warunkami bytowania czworonogów i metodami tresury. To okazja do zobaczenia Trymera – „Szarika” – bohatera popularnego serialu „Czterej pancerni i pies” oraz żywego pokazu sprawności użytkowej psów służbowych z użyciem świetlnych i dźwiękowych środków pozoracji.


Dobór psów do służby

Preferowane rasy psów pracujących w Policji:

- owczarek niemiecki,
- owczarek belgijski malinois,
- labrador retriver,
- terier walijski,
- foksterier,
- nowofunland

Pozyskiwanie psów do tresury realizowane jest przez wyznaczonych policjantów w macierzystym rejonie działania komendy lub w Zakładzie Kynologii Policyjnej w dniach rozpoczęcia kursów.

Do służby w Policji przyjmuje się psy:

- zdrowe,
- w wieku od roku do dwóch lat,
- o budowie i szacie zgodnej z wzorcem rasy,
- w odpowiedniej kondycji psychicznej i fizycznej,
- z pozytywnym wynikiem polowych prób charakteru.

Psy muszą być zaszczepione przeciwko wściekliźnie – właściciel musi okazać aktualne zaświadczenie potwierdzające ten fakt. Właściciel jest też zobowiązany posiadać urzędowe świadectwo zdrowia psa.

Wadami dyskwalifikującymi psa do służby w Policji są między innymi:

1. wady psychiczne i choroby neurologiczne objawiające się m.in.:

- nadpobudliwością ruchową,
- otępiałością,
- innymi atypowymi reakcjami na bodźce zewnętrzne,

2. wady budowy i postawy,
3. wady i choroby układu kostno-stawowego (w tym dysplazja),
4. dysfunkcje ruchowe,
5. nieprawidłowa szata oraz uszkodzenia sierści i skóry,
6. wady i braki uzębienia,
7. wady i choroby narządów wzroku i słuchu,
8. zaburzenia przemiany materii, objawiające się m.in.:

- nadmiernym wychudzeniem,
- nadmierną otyłością.

Ponadto do służby nie kwalifikuje sie psów, u których stwierdzono:

- przepukline,
- wnętrostwo,
- chorobę transportową,
- ciążę,
- ciążę urojoną,
- nie podciągnięte sutki po odstawieniu szczeniąt.

W celu sprawdzenia i oceny predyspozycji psa do tresury poddaje sie go przed zakupem polowym próbom charakteru, które obejmują:

- aportowanie,
- szukanie przedmiotu z naniesionym nośnikiem zapachowym,
- reakcję na strzał,
- obronę przewodnika,
- czujność i popęd do samoobrony.

Szczegółowy charakter prób uzależniony jest od kategorii, w jakiej pies będzie tresowany.

Celem próby aportowania jest sprawdzenie, czy pies aportuje różne przedmioty rzucane lub wynoszone.

Podczas próby przestrzega sie następujące zasady:

- aportowanie różnych przedmiotów (np. klocek drewniany, piłeczka tenisowa, rękawiczka),

- aportowanie przeprowadza sie na smyczy i „luzem” w pomieszczeniu oraz terenie otwartym z wykorzystaniem różnorodnego podłoża.

Pies podczas tej próby musi wykazać się pasją do aportowania różnych przedmiotów, radością z zabawy i pewnością w zachowaniu.

Próba szukania przedmiotu z naniesionym nośnikiem zapachowym ma na celu sprawdzenie predyspozycji psa do pracy węchowej w określonej specjalizacji.

Podczas wykonywania próby należy:

- podać psu do nawęszenia duży przedmiot silnie nasycony nośnikiem zapachowym i nie „wpadający w oczy”,
- przeprowadzić ją w terenie o różnym nasileniu bodźców rozpraszających,
- zwrócić uwagę na kierunek wiatru; miejsce ukrycia przedmiotu – nie pod „wiatr”,
- przeprowadzić próbę zarówno w terenie otwartym, jak i w pomieszczeniach zamkniętych.

Próba ta powinna wykazać predyspozycje psa do natychmiastowego podjęcia pracy węchowej tzw. dolnym wiatrem, intensywnie i z dużą podnietą aż do momentu odnalezienia przedmiotu.

Próba odporności na strzał ma na celu zbadanie reakcji psa na odgłosy strzału. Przeprowadza się ja przy użyciu broni wojskowej typu KBK AK kaliber 7,62 mm, strzelając amunicją ćwiczebną.

Podczas próby należy przestrzegać następujących zasad:

- przeprowadzać ja w terenie otwartym podczas swobodnego spaceru psa na smyczy lub lince bądź podczas walki z pozorantem,
- strzały oddawać z różnych odległości w przedziale od 10 do 100 m,
- pies nie powinien widzieć ruchów osoby strzelającej.

Pożądanym zachowaniem u psa jest jego brak reakcji na strzały, spokój i równowaga.

Celem próby obrony przewodnika jest zbadanie zdolności obrończych psa, jego pewności, ostrości popędu do wyniku oraz stopnia twardości.

Nieznana psu osoba uzbrojona w miękką końcówkę, skórzany rękaw ochronny albo mufkę z odległości ok. 5 m atakuje opiekuna psa w sposób zdecydowany. Opiekun zaś trzymając psa na smyczy jednocześnie głosem i gestem pobudza psa do ataku. Próba ta może być też połączona z pościgiem.

Pies poddany powyższej próbie powinien bez ociągania się atakować i gryźć napastnika.

Próba czujności i popędu do samoobrony ma na celu sprawdzenie u psa reakcji w sytuacji zagrożenia pod nieobecność opiekuna.

Próbę przeprowadza sie w następujący sposób:

- opiekun po przywiązaniu psa oddala sie pozostawiając go samego,
- po kilku minutach osoba obca skrada się do psa i ze wzrastającą intensywnością zaczyna go atakować.

Pies poddany tej próbie powinien wykazać się czujnością opartą na nieufności oraz pożądaną ostrością.


Psy przeznaczone do tresowania w kategorii psów do zadań specjalnych do wyszukiwania zapachów materiałów wybuchowych, narkotyków i zwłok ludzkich nie poddawane są próbom obrony przewodnika oraz czujności i popędu do samoobrony.


Autor artykułu i zdjęć:

Centrum Szkolenia Policji w Legionowie - Zakład Kynologii Policyjnej
http://www.csp.edu.pl

Dalsze rozpowszechnianie, kopiowanie w części lub w całości bez zgody autora tekstu - zabronione.